Mardin-Midyat şarap bölgesi, Güneydoğu Anadolu’da Turabdin olarak bilinen yöreyi kapsar. Burada Süryani topluluğu, evlerde, manastır ve kiliselerde yüzyıllardır süren bir şarap geleneğini yaşatır. Bölge; Kerküş ve Mazrone gibi yerel beyaz üzümlerle, Boğazkere ve Öküzgözü’nden yapılan kırmızılarla anılır.
| İller/yöreler | Mardin (Midyat ve çevresi, Turabdin); komşu Şırnak’ın İdil ilçesine bağlı Midin köyü |
| İklim | Güneydoğu Anadolu’nun karasal iklimi; sıcak ve kurak yazlar, soğuk kışlar |
| Rakım | Kaynaklarda bağlar için net bir değer verilmez; Turabdin bir plato yöresidir |
| Öne çıkan üzümler | Kerküş, Mazrone, Boğazkere, Öküzgözü |
| Öne çıkan tarzlar | Geleneksel yöntemle yapılan Süryani şarapları: yumuşak yapılı beyazlar ve dolgun, tanenli kırmızılar |
Süryani şarap geleneği nasıl sürmüştür?
Turabdin, Yukarı Mezopotamya’nın en eski Hıristiyan topluluklarından biri olan Süryanilerin yurdudur. Kaynaklara göre şarap burada uzun süre ağırlıklı olarak manastır ve kiliselerde, aynı zamanda evlerde nesilden nesile aktarılan yöntemlerle yapılmış; geleneksel olarak misafirlere ikram edilmek üzere üretilmiştir. 2000’li yıllardan itibaren Midyat’ta kurulan küçük işletmeler bu şarapları şişeleyerek diğer şehirlere ulaştırmaya başlamıştır. Geleneksel üretimin ayrıntıları için Süryani şarabı nasıl üretilir? sayfasına bakabilirsiniz.
Bölgenin yerel üzümleri nelerdir?
- Kerküş (Karküş): Yöreye özgü beyaz üzüm. Komşu Midin köyünde yaklaşık 150 yıldır yetiştirildiği ve 100–150 yaşında tahmin edilen asmaların bulunduğu aktarılır.
- Mazrone: Süryani geleneğinin yerel beyaz üzümlerinden biri olarak anılır.
- Boğazkere ve Öküzgözü: Kırmızı Süryani şaraplarında tek başına ya da harman olarak kullanılır.
Süryani şarabı nasıl bir tarz sunar?
Boğazkere ağırlıklı kırmızılar genellikle dolgun ve tanenlidir; Kerküş ve Mazrone beyazları ise daha yumuşak yapılıdır. Geleneksel üretimde katkı maddesi kullanılmaması öne çıkan bir ilkedir. Ayrıntılar için Süryani şarabı nedir? ve Süryani şarabı nasıl servis edilir? sayfalarına göz atabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Turabdin neresidir?
Mardin’in Midyat ilçesi ve çevresini kapsayan, Süryani manastır ve köyleriyle bilinen tarihî yörenin adıdır.
Mardin şaraplarında hangi üzümler kullanılır?
Beyazlarda Kerküş ve Mazrone, kırmızılarda Boğazkere ve Öküzgözü.
Kaynak: Wikipedia – Turkish wine; Bianet – Midyat, Süryani şarabıyla dünyaya açılıyor; Capital.
